Keuzes

“Ik wil weg”. 

“Wat bedoel je?”

“Gewoon, weer weg”. 

“Waarheen?”

“De tropen, ik heb een baan aangeboden gekregen op Saba”. 

Ik ben nog geen vijf dagen terug uit Malawi en ik zit in mijn appartement in Utrecht. Tegenover me zit mijn toenmalige vriend. Hij op de stoel die we ooit als eerste meubel samen hebben gekocht, ik zit op zijn bank. De afstand tussen ons voelt groter dan de zes maanden die ik alleen in Malawi spendeerden. Het appartement dat we samen twee jaar geleden kochten heb ik zelf gerenoveerd en ingericht. Ik ken elke leiding en elke laag plamuur, stuc en verf op de muren, maar ik voel me er alles behalve thuis. Ik wil weg. 

“Ik ga niet mee”.

Van binnen breekt mij hart, niet omdat ik het niet verwacht had, maar omdat ik anders had gehoopt. De laatste weken Malawi spraken we elkaar amper, we hadden ruzie gehad en ik wist niet meer hoe ik het goed kon maken zonder mezelf te verliezen. Malawi was zwaar en dit kon ik er niet bij hebben. Daarvoor droomden we nog over een gezamenlijke avontuur, naar de Caribbean. Hij daar remote werken, ik in het ziekenhuis. In ons vrije tijd samen duiken en het eiland ontdekken. Ik had hem zelfs een reisgids gestuurd. Die staat ongeopend in de kast. Tijdens de 20 uur durende terugreis zat ik met een knoop in mijn maag in het vliegtuig. Al mijn zorgen werden waar toen ik door de deuren van de douane kwam. Niks geen open armen, bossen bloemen, wat fijn dat je er weer bent. Koud en kill. We moesten vast gewoon weer even aan elkaar wennen, dacht ik zo.

Maar de dagen gingen voorbij en de kou bleef, dus wilde ik maar een ding. 

Weg naar de tropen.

De afgelopen jaren dat ik rondzwierf over de wereld heb ik nooit ervaren dat ik een keuze moest maken. Ik had altijd duidelijk het gevoel dat ik in Nederland wilde blijven, of juist weg wilde. Er kwam altijd wel weer iets op mijn pad. Vijf jaar geleden was dat Zuid Afrika. Toen ik aan mijn toenmalige vriend uiteindelijk voorstelde naar Zuid Afrika te gaan was hij gelukkig enthousiast. Ik had toen besloten dat dit mijn laatste optie was, ik ging sowieso naar Zuid Afrika en als hij niet mee wilde, dan ging ik alleen. Daarmee zou ons relatie ook over zijn wist ik toen, maar dat was ik bereid op te geven, ik kon mezelf niet nog meer verliezen.

We gingen aanvankelijk voor slechts zes weken maar we vonden elkaar en het plezier in het leven terug, dus bleven we langer. En we bleven bij elkaar. En we bleven nog wat langer. Ik was toen niet perse op zoek naar een thuis, maar in Hoedspruit vond ik dat wel. Ik wilde daar blijven, de onrust om de wereld te ontdekken was weg, ik was tevreden met het kleine dorpje dat toen alles voor mij bood. Toen we elkaar weer uit het oog verloren, de afstand te koud en kill werd, was het over tussen ons. Maar Zuid Afrika gaf mij de warmte die ik nodig had, dus toen hij weg ging bleef ik. Het was geen keuze die ik moest maken, er was maar één optie. Ik bouwde mijn leven alleen daar op; het vertrouwde van mijn dynamiek baan, ik genoot van nieuwe vrienden maken, nieuwe sporten ontdekken en de warmte die alles mij gaf. En toen verdween die warmte en was er geen andere plek waar ik de warmte leek te kunnen vinden.

Een aantal maanden geleden maakte ik daardoor de keuze weer op zoek te moeten naar die warmte. Ik liep begin mei de douane deuren van Schiphol door en zoals altijd staan mijn ouders daar. Open armen, grote glimlach, heel veel warmte en liefde. 

“Fijn dat je er weer bent, hoe was Nepal?”

Nepal was fantastisch. In Nepal vond ik wat ik lange tijd miste; nieuwe avonturen, nieuwe cultuur, inspirerende mensen, bergen. Mensen die ook op zoek waren naar richting in het leven, die begrepen wat heimwee is. Ik had prachtige gesprekken terwijl we langzaam omhoog liepen. Ik kwam terug in Nederland met een vol hart, opgewonden om te ontdekken of Nederland antwoord op mijn vraag zou geven. Wil ik terug? 

Bij mijn ouders thuis vond ik de rust niet. Ik genoot van de de bruine boterham met kaas, de filet american, stroopwafels, AVG’tje, de Nederlandse taal, de lange zomeravonden, bijkletsen met vrienden. Maar het ritme van dit leven benauwde me. Gelukkig kwam daar al snel een tripje naar Sardinië met een Zuid Afrikaanse vriendin voor in de plaats en daarna fietsen in Oostenrijk met twee Zuid Afrikaanse vrienden. Het bleek de perfecte combinatie; een continent waar ik de regels begrijp, de supermarkten vol staan met producten die ik ken, betaal zonder om te moeten rekenen maar met de vertrouwdheid van de Afrikaanse avonturenpartners waar ik mijn nieuw verworven hobbies mee kon uitoefenen; klimmen en trailrunnen. Het bracht rust maar ook enorme twijfel met me mee.

“Ik had gehoopt in Nederland de rust en zekerheid te vinden die ik zo verlang.”, vertel ik in Oostenrijk terwijl de tranen over mijn gezicht stromen. “Maar ik voel het niet. Ik weet niet wat ik wil. Mijn hart is gebroken in twee stukken en zal nooit meer heel worden. Ik wil Hoedspruit niet meer maar Nederland benauwd me. Ik voel me verloren.”

“Als je zoekende bent is daar tijd voor nodig en die tijd heb je Nicole. Het is oké om even verloren te zijn. Zoek afleiding, een keuze hoef je nog helemaal niet te maken.” 

Het klonk zo makkelijk maar de keuze was allesoverheersend in mijn hoofd en ik wist niet wat ik ermee moest. Ik voelde me enorm alleen terwijl ik omringd was door hele lieve vrienden, in Oostenrijk maar ook via WhatsApp.

“Het komt wel goed” app ik een vriendin. Ik weet niet wie ik meer probeer te overtuigen, haar of mijzelf. Ik denk dat iedereen om me heen wel weet dat het altijd wel weer goed komt, maar ik voelde het niet. Voor sommige vriendinnen was de keuze überhaupt al wel gemaakt. 

“Hoedspruit is toch veel te klein voor jou Nicole, de avonturen zijn op, het leven te saai en voorspelbaar voor jou daar. Je komt weer terug in Nederland, niet voor altijd, dat weten we ook wel.” Ik wist op dat moment dat ze gelijk had maar ik voelde het niet. Ik was zo overweldigd door deze gevoelens dat ik verlamd was. Midden in de supermarkt barst ik in huilen uit. 

“Ik kan geen enkele keuze maken. Wat we eten vanavond, wat ik voor lunch wil, of ik een aardbeien of bananen yoghurtdrank wil.”, snik ik terwijl ik vastgehouden wordt door mijn vrienden. 

“Dat hoeft ook niet Nicole, die keuzes maken wij vandaag voor je, het komt goed.”

Wanneer ik later weer op de fiets zit zakt de stress langzaam en richt ik me alleen op mijn benen bewegen, achter mijn vrienden aan, op naar de volgende camping. Het ritme van de reis doet me goed, de warmte van mijn vrienden en de prachtige bergen om me heen. Opeens komt het sterke gevoel in mij op dat ik de bergen in moet. Zonder fiets, zonder vrienden. Ik voel weer een richting, een intuïtie en besluit die te volgen. Ik neem afscheid van hen en vertrek. 

“Mogen wij voor je bidden Nicole? Voor de keuze die je moet maken?”. 

Het is vroeg in de ochtend op een camping die vol staat met Nederlanders. Naast mij staat een ouder stel, ook met de fiets en een tentje op stap. We raakten aan de praat en waar het hart van vol zit, stroomt de mond van over dus al snel benoem ik dat ik tussen Zuid Afrika en Nederland in zweef, zoekend. Hoe ik om een sabbatical vroeg, die niet kreeg en ontslag nam. Hoe ik op de dag voordat ik uit Zuid Afrika vertrok mijn baan weer terug aangeboden kreeg. Hoe veel erkenning mij dat gaf maar de keuze niet makkelijker maakt. Er zijn zo veel opties op het moment in mijn leven. Maar de afgelopen twee dagen heb ik alleen een 3000m piek beklommen en de stilte om me heen heeft me ontzettend veel rust gegeven. Ik doe mijn relaas zonder tranen, maar de emotie hoor je nog wel. De keuze is niet makkelijk. Ik vertel ze over mijn projecten in Zuid Afrika, wat ik achter laat als ik terug naar Nederland zou gaan en ze zijn ontzettend geïnteresseerd. Ooit hebben zij ook voor zo’n keuze gestaan maar God heeft hun geholpen met richting geven. Ze accepteren naar mijn gevoel volledig dat ik niet gelovig ben, maar vinden het wel lastig voor me, zo alleen. 

“Natuurlijk mag dat. Alle beetjes helpen. Dankjulliewel voor het luisteren. Ik moet nu weer op de fiets stappen, mijn trein naar Nederland vertrekt zo.” Ik stap op en kijk nog een keer om en zwaai naar ze. “Daaag, fijne reis verder!”

In Nederland aangekomen staan mijn ouders me weer met zijn open armen op te wachten. Mijn moeder doet snel een wasje en de volgende dag stappen we met z’n vieren en de hond in de auto naar Terschelling. In de auto google ik “trailrun community Nederland”. Ik besef me als ik Nederland een echte kans wil geven dat ik ook hier er werk van moet maken. Trailrunnen kan ik niet achterlaten in Zuid Afrika, dat is inmiddels onderdeel geworden van mij. Al snel vind ik een reis met twintig andere Nederlanders naar Chamonix in Frankrijk. Daar wilde ik sowieso al naartoe om een Alpentocht te doen, dit is perfect. Enkele dagen later zit ik in het vliegtuig naar Chamonix. 

Wat volgende was een week rennen over paden die soms door sneeuwvelden liepen, soms over rotsen, door alpenweides, langs gletsjermeertjes. Het tempo was zodanig dat we gesprekken konden voeren en genoeg rust voor pauzes die een groep met verschillende niveaus geeft. We wachten op elkaar, maken een praatje en genieten samen. Het was fantastisch: de uitzichten waren onbetaalbaar, de sneeuwvelden glinsterden in de ochtendzon en de Nederlandse gezelligheid was precies wat ik in Zuid Afrika zo miste. Na een dag rennen ploften we neer in een restaurant of op een grasveld. We aten samen, lachten om elkaars verhalen en ik voelde me verbonden op een manier die ik lang niet had gevoeld in een groep vol vreemden. Die week was een soort warme deken: samen zweten, samen eten, samen lachen. Het was precies de Nederlandse gezelligheid die ik zo waardeer — de grapjes, het gedeelde ongemak, het samen trots zijn op een zware klim. 

Wanneer ik daarna twee weken alleen door de bergen zwerf; hikend, wildkamperend, rennend en klimmend, gaat dat gepaard met een enorme rust. Ik hoef helmaal nog geen keuze te maken. Dat wist ik al, maar nu voel ik dat ook. De beslissing komt later.

De afgelopen drie weken bracht ik door in Nederland, zonder de onrust weer weg te willen gaan. Maar toch zit ik nu weer op Schiphol, met een raar gevoel. Ik ga hiken met vrienden in de West Kaap, vrienden in Kaapstad bezoeken en naar een klimfestival; een nieuw avontuur, maar de opgewondenheid van een nieuw avontuur mist. Maar het ticket was al geboekt, dus zit ik nu te wachten op mijn vliegtuig naar Zuid Afrika. Vroeg in de ochtend baande ik me door de regen naar het station, alsof Nederland nog wel even wilde laten weten dat vier maanden alleen maar zon niet normaal is, dat ik mijn keuze niet moet laten beïnvloeden door het prachtige weer dat we gehad hebben. De keuze tussen Zuid‑Afrika en Nederland is geen simpele optelsom van voor‑ en nadelen. Het is een gevoel volgen, een gevoel die beïnvloed wordt door een deel van mijn identiteit, van verbondenheid, van praktische overwegingen en van diepere verlangens. Zuid‑Afrika biedt een bepaalde vrijheid, avontuur, de zon waar ik zo van geniet en uitdagingen waar ik zo naar verlang. Nederland biedt een vertrouwdheid met de mensen en de manier van leven die mij dierbaar is en de taal en cultuur die ik ken, maar ook donkere druilerige wintermaanden. Beide plekken dragen delen van mij. Voor nu heb ik dus nog geen keuze gemaakt. Voor nu ga ik in Zuid Afrika verder met hiken, trailrunnen en klimmen in de West Kaap en dan weer naar Hoedspruit om te voelen hoe het is weer terug te zijn in het land dat mijn hart vijf jaar geleden heeft gestolen. Ik kan weer terug naar Tshemba, ik kan weer in mijn eigen huis, ik kan de draad weer oppakken daar waar ik het 4 maanden geleden heb achtergelaten. Maar misschien is er te veel gebeurd en is het hoofdstuk Zuid Afrika afgesloten. De keuze komt later, of misschien wel nooit en blijf ik als een vogel de zomers achterna vliegen. De tijd zal het leren.